Tecvid · 35. Ders · Diğer Konular
Kalkale
cezimli harfin sesini yansıtarak okumak اَلْقَلْقَلَةُ
Beş kalkale harfi cezimliyken sesleri yansıtılarak okunur. Kalkalenin şartı, hükmü, vakıftaki farkı, idğâmla ilişkisi ve kübrâ, vustâ, suğrâ çeşitleri.
وَقُلْ رَبِّ زِدْنٖي عِلْماً
Ve de ki: Rabbim, ilmimi artır.
Tâhâ · 114
Bir bakıştaKalkale Nedir?
Kalkale, sözlükte yansıtmak, titretmek demektir. Tecvidde, cezimli bir harfin sesi anlaşılıncaya kadar çıkış yerinin titretilip sesinin yansıtılarak okunmasıdır. 0:16
Genel kural şudur: cezimli harflerin sesi yansıtılmaz. Örneğin اَلْحَمْدُ kelimesindeki cezimli ل (lâm) yansıtılmadan okunur. Kalkale harfleri bu kuralın dışındadır. 0:49
HarflerKalkale Harfleri
Kalkale harfleri beştir; قُطْبُ جَدٍّ sözünde toplanır: 1:17
Neden yansıtılır? Diğer 23 harf cezimliyken yansıtılmasa da hangi harf olduğu kolayca anlaşılır. Bu beş harf ise yansıtılmazsa birbirine karışır; bizi görmeden dinleyen kişi hangi harfi okuduğumuzu anlayamaz. Kur’an tilâvetinde ölçü, okunan her harfin doğru anlaşılmasıdır. 1:40
Videoda harfler ses dalgaları üzerinde de inceleniyor: harfin asıl ayırt edici kısmı yansıma bölümüdür. 5:12
KuralNe Zaman, Nasıl Yapılır?
Kalkale, harf cezimli (sâkin) olduğunda yapılır; harekeliyken yapılmaz. Harfin kelimenin ortasında ya da sonunda olması fark etmez. 7:29
Dinleyen hangi harfi okuduğumuzu anlayıncaya kadar belirgin kalkale yapmak vâciptir; çünkü harf anlaşılmazsa anlam etkilenir. 7:56
Vakıfta daha güçlü
Durulan yerdeki kalkale, okumaya devam ederken yapılandan daha güçlü yapılır. Okuyuş sürerken ses yansıtılıp geçilir, abartıya gerek yoktur: 8:20
İdğâm kalkaleye engeldir
İdğâm ile kalkale bir arada bulunursa kalkale terk edilir, yalnız idğâm yapılır. Aşağıdaki örnekte cezimli د, ardından gelen ت harfine katılır; artık ortada kalkale yapılacak bir د yoktur: 9:36
ÇeşitleriKalkale Çeşitleri
Aslî ve Fer‘î Kalkale
- Aslî kalkale: harf kelimenin içinde kendiliğinden cezimlidir. 10:46
- Fer‘î kalkale: harf aslında harekelidir; üzerinde durulunca harekesi düşer, cezim alır ve kalkale yapılır. 11:41
Şiddetine Göre
Yansıtmanın şiddeti bakımından kalkale üçe ayrılır: 12:20
Kalkale harfi şeddelidir ve üzerinde durulur. Şeddenin vurgusu ile kalkale bir araya gelir; hem şedde hem kalkale hissettirilir. 12:37
Kalkale harfi kelimenin sonunda sâkindir; orta şiddette yansıtılır. 14:09
Kalkale harfi kelimenin ortasında sâkindir. Okuyuş devam ettiği için hafifçe yansıtılıp geçilir; abartılırsa kelime bölünmüş gibi duyulur. 14:40
Kur’an’danTebbet Sûresinde Kalkale
Tebbet sûresinin âyet sonlarında durulduğunda son harf cezim alır. Videoda sûre baştan okunarak her kalkale gösteriliyor: 15:40
Ders videosuVideo
Daha detaylı bilgi ve uygulama için ders videosunu izleyebilirsiniz.
PekiştirTecvid Bilgi Kartları
Kartları çevirerek temel tecvid bilgilerini tazelemeye başla.
EtkinlikTahmin et
Bir iğneye dokun: iğnenin ucu kuralın tam yerini gösteriyor.
Online Kurs’ta daha fazlası var. Konu testi, Boşluk doldurma, Etkileşimli video, ve fazlası..
Mushafta uygulaBu kuralı çalıştıran etkinlikler
Kalkale kuralını içeren 34 etkinlik ve 4 konu testi. Numaraya dokun, etkinlik açılsın.
01 şimdiye kadarki derslerle çözülür01 ileriki derslerin kuralları da var
Aynı ailedeki kurallar · Diğer kurallar
KaynakDers Notları
Kurs paneline kayıt olarak ders kaynaklarına (PDF) ve daha fazla içeriğe ulaşabilirsiniz.
Ders notları (PDF)Konuyu okuyup anladıysanız işaretleyin; panelde ilerlemenize işlenir.
DAHA FAZLASI ONLINE KURSTA!
KAYDOL VE HEMEN BAŞLA!
Tecvidli Kur’an okumayı düzenli bir müfredat kapsamında, kazanım odaklı etkinliklerle ve dinamik bir şekilde öğren. Dilediğin zaman, dilediğin seviyede ve kendi hızında. Kurs sonunda da sertifikanı al! Kur’an Mektebim Online Kur’an Okulu seni bekliyor. Hazırsan başla!
KAYIT OL